Wyrok Sądu Pracy

Sygn. akt II P 234/23 dnia 15.05.2023

WYROKw imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Sąd Rejonowy w Warszawiew składzie następującym:Przewodniczący: Sędzia Anna KowalskaProtokolant: Jan Nowak

po rozpoznaniu w dniu 15.05.2023 w Warszawieprzy udziale -na rozprawie

sprawy z powództwa "SoftSolutions" Sp. z o.o.z siedzibą w Warszawie

przeciwko Janowi Wiśniewskiemu

o zwrot kosztów szkoleń

1. zasądza od Jana Wiśniewskiego na rzecz "SoftSolutions" Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie: a) kwotę 5000 (słownie: pięć tysięcy) zł tytułem zwrotu kosztów szkoleń wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 01.03.2023 do dnia zapłaty, b) kwotę 1200 (słownie: tysiąc dwieście) złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty - tytułem zwrotu kosztów procesu.

/-/ Sędzia Anna Kowalska

Sygn. akt II P 234/23

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 01.02.2023 skierowanym do Sądu Rejonowego w Warszawie,powód "SoftSolutions" Sp. z o.o. z siedzibą wWarszawie zażądała zasądzenia od pozwanego Jana Wiśniewskiego kwoty 5000zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty,kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych orazkosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.

W uzasadnieniu pozwu powódka podniosła, iż pozwany był jej pracownikiem, w okresiezatrudnienia wziął udział w szkoleniach, które sfinansowała powódka, następnie rozwiązałstosunek pracy za wypowiedzeniem, wobec czego był zobowiązany do zwrotu kosztówszkolenia w oparciu o umowę, jaką podpisały strony stosunku pracy (pozew k. 2).

W dniu 15.02.2023 Sąd Rejonowy w Warszawie wydał nakaz zapłaty wpostępowaniu upominawczym uwzględniający powództwo (nakaz zapłaty w postępowaniuupominawczym k. 15).

Powyższy nakaz zapłaty w całości zaskarżył pozwany, wnosząc o oddalenie powództwaw całości z uwagi na bezzasadność roszczenia powoda. W uzasadnieniu sprzeciwu pozwanypodniósł, iż powódka nie zawarła z nim stosownej umowy zgodnie z rozporządzeniemMinistra Edukacji Narodowej oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 12.02.1997w sprawie zasad i warunków podnoszenia kwalifikacji zawodowych i dokształcaniaogólnego dorosłych. Zdaniem pozwanego postanowienia umowy, jaką podpisał powinny byćuznane za nieważne zgodnie z art. 18 § 2 k.p. (sprzeciw k. 20).

W toku postępowania strony podtrzymały konsekwentnie swoje stanowiska procesowe(protokół rozprawy k. 35).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Jan Wiśniewski był zatrudniony w "SoftSolutions" Sp. z o.o. (dawniej"IT Solutions" Sp. z o.o.) z siedzibą w Warszawie na podstawie umowy o pracę na czasnieokreślony od dnia 01.09.2020. Na podstawie załącznika do umowy o pracę JanWiśniewski zobowiązał się, iż w przypadku rozwiązania umowy o pracę przez pracownika lubnie przyjęcia propozycji pracodawcy przedłużenia umowy o pracę zwróci koszt szkoleń,kursów, seminariów itp. zakończonych otrzymaniem dokumentu potwierdzającegopodniesienie kwalifikacji zawodowych, które pracownik odbył w ciągu ostatnich dwóch latpracy w Spółce zarówno w kraju jak i za granicą oraz zwrotu kosztów szkoleńorganizowanych z udziałem specjalistów "SoftSolutions" Sp. z o.o. według zryczałtowanej stawki wwysokości 500 zł za każdy dzień szkolenia. Według umowy wysokość zwróconych kosztówszkoleń nie mógł przekraczać trzymiesięcznego wynagrodzenia pracownika, a ich zwrotwinien nastąpić najpóźniej do dnia rozwiązania umowy o pracę (umowa o pracę, załącznik k.5 akt osobowych).

W dniu 15.10.2022 Jan Wiśniewski wziął udział w szkoleniu zorganizowanymprzez "SoftSolutions" Sp. z o.o. w Krakowie. W tym szkoleniu obok pozwanego wziął udział innypracownik powódki Adam Nowak. Łączny koszt tego szkolenia to 3000 zł. Powódkadomagała się od pozwanego połowy kosztów tego szkolenia tj. 1500 zł. W dniu 20.11.2022 Jan Wiśniewski wziął udział w szkoleniu zorganizowanym przez "SoftSolutions" Sp. z o.o. wGdańsku. W tym szkoleniu obok pozwanego wziął udział inny pracownik powódki - PiotrKowalski. Łączny koszt tego szkolenia to 7000 zł. Powódka domagała się od pozwanegopołowy kosztów tego szkolenia tj. 3500 zł. Oba szkolenia zostały sfinansowane przezpowódkę. W związku z udziałem w obu powyższych szkoleniach pozwany otrzymałdokumenty potwierdzające podniesienie jego kwalifikacji zawodowych (rachunek k. 10,faktura k. 12, potwierdzenia przelewów k. 14, certyfikat k. 16, zaświadczenie k. 18).

Pismem z dnia 01.01.2023 Jan Wiśniewski rozwiązał umowę o pracę zawypowiedzeniem. Stosunek pracy pozwanego ustał 28.02.2023. Pomimo wezwania dodobrowolnej zapłaty kosztów szkolenia, pozwany nie uiścił żądanej kwoty pieniężnej (pismok. 22, świadectwo pracy w aktach osobowych, wezwanie k. 25).

Opisany wyżej stan faktyczny był bezsporny i wynikał ze złożonych do akt sprawydokumentów, akt osobowych powoda. Strony procesu różniła jedynie interpretacja prawnaustalonych faktów w sprawie.

Sąd zważył, co następuje:

Na wstępie należy stwierdzić, iż Sąd Rejonowy wydał w niniejszej sprawie nakaz zapłatyw postępowaniu upominawczym. Wobec prawidłowego wniesienia sprzeciwu przezpozwanego zaskarżającego nakaz w całości, nakaz zapłaty zgodnie z art. 505 § 2 k.p.c. utraciłw całości moc.

Kwestię podnoszenia kwalifikacji zawodowych pracowników regulował art. 103 kodeksupracy, który stanowił, iż w zakresie i na warunkach ustalonych, w drodze rozporządzeniaprzez Ministra Edukacji Narodowej oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej pracodawcaułatwia pracownikowi podnoszenie kwalifikacji zawodowych. Ułatwianie podnoszeniakwalifikacji zawodowych przez pracowników było regulowane przepisami rozporządzeniaMinistra Edukacji Narodowej oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 12.02.1997roku w sprawie zasad i warunków podnoszenia kwalifikacji zawodowych iwykształcenia ogólnego dorosłych (Dz. U z 1997 nr 27 poz. 158).Zgodnie zwyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24.03.2009 cytowany art. 103 k.p. zostałuznany za niezgodny z art. 92 ust 1 Konstytucji RP (K 11/08).Trybunał uznał, iż art. 103 k.p. i wydane na jego podstawie cytowane wyżej rozporządzenienie spełniały wymogów zawartych w art. 92 ust 1 Konstytucji RP i utraciły moc obowiązującąz upływem 18 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku tj. z dniem 24.09.2010. OrzeczeniaTrybunału Konstytucyjnego jedynie deklarują niezgodność danego aktu czy przepisu zkonstytucją usuwając je z porządku prawnego, co nie zmienia faktu, iż dany przepis, akt jestniezgodny z konstytucją od chwili jego uchwalenia (ogłoszenia) i tym samym nie powinienbyć stosowany.

W opinii Sądu Najwyższego, którą niniejszy Sąd podziela umowy "szkoleniowe", któredotyczą praw i obowiązków stron stosunku pracy w związku z podnoszeniem przezpracownika kwalifikacji zawodowych maja charakter cywilnoprawny. Zdaniem SN w ramachstosunku pracy, poza umową o pracę, do której stosuje się bezpośrednio przepisy kodeksupracy lub inne przepisy prawa pracy, strony mogą zawierać różne umowy, które kształtująstosunek pracy ale nie będąc umowami o pracę, w rozumieniu kodeksu pracy, nie podlegająjego przepisom lecz przepisom kodeksu cywilnego, w szczególności przepisom dotyczącymczynności prawnych umów. Umowy te mają związek ze stosunkiem pracy w tym znaczeniu,że są zawierane przez strony stosunku pracy i gdyby stron nie łączył stosunek pracy, umowyte nie zostałyby zawarte. Nie oznacza to jednak, że stanowią one integralną część stosunkupracy i że z natury swej muszą podlegać przepisom prawa pracy. Umowa o podnoszeniekwalifikacji jest umową prawa pracy - ale nie umową o pracę - do której stosuje się wprostprzepisy kodeksu cywilnego, a nie przepisy kodeksu pracy (wyrok SN z dnia 19.05.2004I PK 599/03 pub. OSNP 2004/22/383).

Tym samym art.18 § 2 k.p. nie ma w sprawie zastosowania. Więcej dopuszczalne jestszersze ujęcie obowiązków pracownika w umowie, a węższe pracodawcy np. koniecznośćzwrotu kosztów szkolenia pracowników, również w przypadku rozwiązania umowy o pracęza porozumieniem stron.

Pracownik ma obowiązek zwrócić koszty szkolenia, gdy wynika to z uzgodnienia stronstosunku pracy (vide wyrok SN z dnia 07.09.2005 I PK 300/04, pub. OSNP 2006/15-16/231). Roszczenie to ulega przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którymroszczenie stało się wymagalne. W niniejszej sprawie roszczenie stało się wymagalne w dniu28.02.2023, w którym to dniu pozwany winien zwrócić koszty szkolenia pracodawcy.

Przenosząc te rozważania prawne na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, iż stronyprocesu podpisały umowę dotyczącą zwrotu kosztów szkolenia, pozwany odbył dwaszkolenia sfinansowane przez pracodawcę, szkolenia zakończyły się uzyskaniem przezpozwanego dokumentów potwierdzających podniesienie kwalifikacji zawodowych, wysokośćkosztów do zwrotu nie przekracza trzymiesięcznego wynagrodzenia pracownika.

Pozwany będąc dłużnikiem powódki nie wykonał swojego zobowiązania (art. 353 k.c. inast.). Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lubnienależytego wykonania zobowiązania chyba, że niewykonanie lub nienależyte wykonaniejest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi (art. 471 k.c. wzw. z art. 300 k.p.). Powyższe uzasadniało w całości żądanie powódki i skutkowałozasądzeniem na jej rzecz od pozwanego kwoty 5000 zł tytułem zwrotu kosztów szkoleńwraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 01.03.2023 do dnia zapłaty (art. 481 § 1 i2 k.c. w zw. z art. 300 k.p.).

O kosztach procesu, w tym kosztach zastępstwa prawnego Sąd orzekł w oparciu o zasadęodpowiedzialności za wynik procesu. Mianowicie zgodnie z art. 98 § 1, § 11 i § 3 k.p.c. stronaprzegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie kosztyniezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Doniezbędnych kosztów procesu należą koszty sądowe (kwota 100 zł opłaty od pozwu uiszczonaprzez powódkę), wynagrodzenie adwokata reprezentującego stronę nie wyższe niż stawkiopłat określone w odrębnych przepisach ( § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwościz dnia 22.10.2015 w sprawie opłat za czynności adwokackie Dz. U. z 2015poz. 1800). Do niezbędnych kosztów strony reprezentowanej przez adwokata podlegazaliczeniu również wydatek poniesiony przez nią w związku z koniecznością uiszczeniaopłaty skarbowej od dokumentu stwierdzającego ustanowienie pełnomocnika tj. kwota 17 zł.Od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu zostały zasądzone odsetki, wwysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czasod dnia uprawomocnienia się orzeczenia, do dnia zapłaty. Biorąc pod uwagę powyższe orzeczono jak w sentencji wyroku.

/-/ Sędzia Anna Kowalska